هنرِ تابآور؛ التیامبخش زخمهای جامعه
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی خیر ایران به نقل از موزهٔ هنرهای معاصر تهران، سومین نشست از سلسلهنشستهای «هنر و تابآوری» با موضوع «هنر و تابآوری اجتماعی» با حضور محمد کیاسالار؛ عضو هیئتعلمی مرکز تحقیقات راهبردی آموزش پزشکی و محمد شکیبانیا؛ رئیس انجمن صنفی تهیهکنندگان سینمای مستند همراه بود.
در این جلسه، چالش اصلی هنرمندان در شرایط بحران و جنگ مورد بررسی قرار گرفت: آیا هنرمند باید زخمهای جامعه را بیپروایانه روایت کند، یا به خاطر حفظ روحیهٔ مردم، دردها را بپوشاند؟ محمد کیاسالار عضو هیئتعلمی مرکز تحقیقات راهبردی آموزش پزشکی، از منظر علوم پزشکی توضیح داد: تجربهٔ مستقیم تروما، مناطق استرس مغز را فعال کرده و در بلندمدت به اختلالات روانتنی منجر میشود.
وی افزود: اما اگر همان تروما در قالب یک اثر هنری تجربه شود، مناطق مرتبط با معنا، همدلی و حافظه فعال میگردند و اثر مخرب استرس خنثی میشود؛ هنر مانند «سپری» عمل میکند که اجازهٔ فروپاشی نمیدهد. هنرِ تابآور، هنر پنهانکاری نیست، بلکه «ظرفی» است که زخم را در خود نگاه میدارد تا جامعه التیام یابد.
در ادامه، محمد شکیبانیا؛ رئیس انجمن صنفی تهیهکنندگان سینمای مستند نیز گفت: وظیفهٔ مستندساز در جنگ، «نجات حقیقت از زیر آوار» و «بایگانی حافظه» دانست، نه پاکسازی و فراموشی.
وی با اشاره به تجربهٔ سینمای آمریکا در ساخت فیلمهای انتقادی از جنگ ویتنام، تأکید کرد: روایت صادقانه زخمها، جامعه را قدرتمندتر میکند.
در پایان، هر دو سخنران بر لزوم «تنظیم فاصله» تأکید کردند: همدلی همراه با فاصلهٔ ایمن درمانگر است، اما همدردی بیمرز که منجر به غرق شدن میشود، آسیبزننده است. هنر تابآور، هنری است که با صداقت، ایجاد فاصلهٔ ایمن و امکان معنا دادن، جامعه را در عبور از بحران یاری میکند.
سومین نشست از سلسلهنشستهای «هنر و تابآوری» با موضوع «هنر و تابآوری اجتماعی»، یکشنبه ۲۰ اردیبهشتماه، ساعت ۱۵ در کتابخانهٔ موزهٔ هنرهای معاصر تهران برگزار شد. این نشست در ادامهٔ سلسلهنشستهای «هنر و تابآوری» تدارک دیده شده است.