«شگفت‌انگیزترین هدیه»؛ کتابی در ستایش مهربانی‌های کوچک
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی خیر ایران، همهٔ ما برای خوشحال‌کردن کسی که دوستش داریم، به یافتن بهترین هدیه فکر می‌کنیم؛ اما گاهی آن‌قدر غرق در این موضوع می‌شویم که ارزش دل‌خوشی‌های ساده و بی‌تکلف را دست‌ِکم می‌گیریم. کتاب «شگفت‌انگیزترین هدیه» نوشتهٔ مکس لوکیدو، داستانی دربارهٔ همین جست‌وجوست؛ قصه‌ای دربارهٔ دوستی و مهربانی که هشدار می‌دهد مقایسهٔ خودمان با دیگران، چگونه ممکن است معنای اصیل مهربانی را خدشه‌دار کند.
آدمک‌های چوبی و جشن «روز سازنده»
این کتاب تصویری از مجموعهٔ پرمخاطب «پانچلو» است که با روایت ماجراهای آدمک‌های چوبی، مفاهیمی چون دوستی، مهربانی و حس ارزشمندی را برای کودکان به تصویر می‌کشد. در این داستان با دهکده‌ای از آدمک‌ها آشنا می‌شویم که مرد نجاری به نام ایلای، سازنده‌ٔ آن است و به آدم‌هایش زندگی بخشیده است.
در «شگفت‌انگیزترین هدیه» نویسنده به یک موضوع مهم تأکید میکند؛ این‌که برای مهربان‌بودن، لازم نیست کارهای بزرگ و چشم‌گیر انجام دهیم. گاهی سرودن یک شعر، یک یادآوری ساده یا تلاشی کوچک برای خوشحال‌کردن دیگری می‌تواند خاطره‌ای به‌یادماندنی بسازد.
روزی پانچلو تصمیم می‌گیرد به مناسبت «روز سازنده» هدیه‌ای شگفت‌انگیز برای ایلای آماده کند. در روزهای قبل از جشن، در سراسر دهکده جنب‌وجوشی برپاست و هر یک از اهالی می‌کوشند بهترین هدیه را برای ایلای تدارک ببینند. پانچلو می‌خواهد به شیوهٔ خودش از سازنده‌اش قدردانی کند، اما کم‌کم با دیدن هدیه‌های دیگران احساس میکند چیز ارزشمندی برای هدیه‌دادن ندارد.
آغاز رقابت هدیه‌های شگفت‌انگیز
بااین‌که آقای ایلای به پانچلو می‌گوید حضور او در کنارش بهترین هدیه است؛ اما پانچلو همچنان می‌خواهد کار بیشتری انجام دهد. او ابتدا برای ایلای شعری می‌نویسد، اما وقتی با هدیهٔ دیگر اهالی آشنا می‌شود، احساس ناکافی‌بودنش بیشتر می‌شود. هانس برای روز جشن کیکی بزرگ آماده کرده، لوسیا گل‌های بزرگی تدارک دیده و دکتر ماروِل و لوسیا هم قرار است با یک ساز شگفت‌انگیز برنامه اجرا کنند و لوسیا آواز بخواند.
این‌جاست که پانچلو میان خوشحال‌کردن ایلای و متفاوت‌بودن با دیگران، به دومی فکر میکند. او که در آغاز فقط دلش می‌خواسته سازنده‌اش را خوشحال کند، حالا درگیر مقایسهٔ هدیهٔ خود با هدیه‌های دیگران شده است و هیچ ایده‌ای به ذهنش نمی‌رسد. این بخش از داستان یادآور تجربه‌ای آشنا در زندگی روزمرهٔ ماست؛ گاهی آن‌قدر بر توانمندی‌های دیگران تمرکز می‌کنیم که تجربه و توان خودمان از یادمان می‌رود.
در جست‌وجوی یک مهربانی اصیل
در «شگفت‌انگیزترین هدیه» نویسنده بر یک موضوع مهم تأکید میکند؛ این‌که برای مهربان‌بودن، لازم نیست کارهای بزرگ و چشم‌گیر انجام دهیم. گاهی سرودن یک شعر، یک یادآوری ساده یا تلاشی کوچک برای خوشحال‌کردن دیگری می‌تواند خاطره‌ای به‌یادماندنی بسازد.
در زندگی روزمره نیز بارها با موقعیت‌هایی روبه‌رو شده‌ایم که نیازمند مشارکت جمعی بوده است؛ مثلاً فراخوانی برای تأمین هزینهٔ درمان یک بیمار یا فراهم‌کردن خانه‌ای برای خانواده‌ای نیازمند. گاهی در این شرایط تصور می‌کنیم کمک اندک ما در برابر مبالغی که دیگران می‌پردازند، تأثیر چندانی ندارد و از مشارکت صرف‌نظر می‌کنیم. درحالی‌که می‌توانیم به اندازهٔ توان خود سهمی در آن کار خیر داشته باشیم. چنان‌که در «شگفت‌انگیزترین هدیه» کمک‌های کوچک در کنار یکدیگر به نتیجه‌ای ارزشمند می‌انجامند.
در حقیقت، داستان پانچلو به مخاطب کودک‌ونوجوان یادآوری میکند که نباید ارزش مهربانی را با جلوهٔ ظاهری آن سنجید؛ آنچه اهمیت دارد، نیتی است که در آغاز هر کار نیک شکل گرفته است.
زنجیرهٔ هدیه‌های کوچک
نکتهٔ دیگر داستان، تأکید بر ارزش حضور تک‌تک آدم‌ها در کنار یکدیگر است. در پایان داستان می‌بینیم شخصیت ایلای همهٔ آدمک‌ها را در اتحاد با هم دوست دارد و زیبایی دهکده به بودن اهالی در کنار هم گره خورده است. در حقیقت، هدیهٔ واقعی در زنجیرهٔ مهربانی آدمک‌های دهکده به ایلای تقدیم می‌شود و ارزش نهایی آن به همین همراهی وابسته است. کودکان با خواندن این داستان درمی‌یابند برای ارزشمند‌بودن، نیازی نیست همیشه بهترین یا برجسته‌ترین فرد باشند.
تصویرگری با تکنیک جذاب مدادرنگی
در کنار روایت داستان، تصویرگری‌های سرجیو مارتینز، با تکنیک مدادرنگی حال‌وهوایی کلاسیک به این اثر بخشیده که یادآور برخی کتاب‌های تصویری دههٔ نود میلادی است. فضای دهکده ساده و صمیمی است و در آن خبری از شلوغی و حضور پررنگ فناوری نیست؛ بنابراین، روابط میان شخصیت‌ها در مرکز توجه مخاطب قرار می‌گیرد.
هدیه‌ای که معنا پیدا میکند...
در نهایت، داستان «شگفت‌انگیزترین هدیه» از کودک می‌خواهد هنگام سنجیدن محبت خود و دیگران، مقایسه را کنار بگذارد.
کتاب «شگفت‌انگیزترین هدیه»، نوشتهٔ مکس لوکیدو مخصوص کودکان ۹ تا ۱۲ سال‌است. این کتاب ترجمهٔ دکتر لیلا کاشانی‌وحید است که از سوی انتشارات مهرسا منتشر شده است.
خواندنش فرصتی است تا دربارهٔ مرزهای مهربانی اصیل و نمایشی، ارزش دوستی و لذت کنار هم بودن عمیق‌تر بیندیشیم.
یادداشت از نیلوفر بختیاری
