آشنایی با یکی از بنیانگذاران صندوق‌های قرض‌الحسنه در ایران

مرحوم حاج سیدعلی‌اصغر رخ‌صفت که 15 ام شهریورماه دار فانی را وداع گفت، از بانیان اصلی شکل‌گیری صندوق‌های قرض‌الحسنه در ایران بود.

کد خبر: ۵۲

تاریخ: ۱۹ شهريور ۱۴۰۲ - ۱۱:۰۹

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی خیر ایران، مرحوم حاج سیدعلی‌اصغر رخ‌صفت در سال 1316 در خیابان لرزاده تهران به دنیا آمد. وی از دوران نوجوانی در مسجد لرزاده که پایگاه فکری فدائیان اسلام محسوب می‌شد، فعالیت می‌کرد.

در سال 1342 با تدبیر امام خمینی (ره) و به منظور افزایش وحدت و انسجام میان هیئات مذهبی و گروه‌های اسلامی، گروه هیئت‌های مؤتلفه اسلامی تأسیس شد و مرحوم علی‌اصغر رخ‌صفت، در کنار شخصیت‌هایی همچون مرحوم حاج مهدی عراقی، مرحوم حبیب‌الله عسگراولادی و ... از پایه‌گذاران اصلی این حزب بود.

وی فعالیت‌های انقلابی و مبازرات خود را تا پیروزی انقلاب اسلامی ادامه داد و در این مدت بارها از سوی ساواک تحت تعقیب قرار گرفت و دستگیر شد. رفاقت و صمیمت وی با چهره‌های برجسته انقلابی همچون شهید مرتضی مطهری و حضرت آیت‌الله خامنه‌ای از وی چهره‌ای ممتاز نزد انقلابیون ساخته بود.

یکی از مهم‌ترین اقدامات مرحوم رخ‌صفت پس از پیروزی انقلاب اسلامی، مشارکت در تأسیس سازمان اقتصاد اسلامی ایران بود که قرار بود به عنوان بانک اسلامی ایران فعالیت کند اما در بحبوحۀ اختلافات دولت موقت و مؤتلفه اسلامی در سال 1358 این هدف محقق نشد، اگرچه سازمان اقتصاد اسلامی ایران باقی ماند و تا به امروز در چهارچوب قانون و اساسنامۀ خود به فعالیت پرداخته است.

این مبارز قدیمی سرانجام در 15 شهریورماه 1402، همزمان با اربعین حسینی دار فانی را وداع گفت و به لقاءالله پیوست. اما آنچه در این مجال حائز اهمیت است، آن است که مقام معظم رهبری در پیام تسلیت خود به مناسبت درگذشت مرحوم رخ‌صفت به فعالیت‌های خیر او اشاره کردند. در ادامه به یکی از مهم‌ترین فعالیت‌های این خیّر قدیمی اشاره می‌شود.

تأسیس صندوق‌های قرض‌الحسنه در ایران

یکی از پدیده‌های مهم اجتماعی در نیمه دوم دهه1340و سال‌های ابتدایی دهه 1350 پیدایش صندوق‌های قرض‌الحسنه بود. این صندوق‌ها گذشته از آن که نوعی مقابله با سیستم بانکداری و نظام ربوی حاکم بر آن به شمار می‌رفت، منبع مالی مهمی برای کمک به گروه‌های انقلابی بود.

نخستین صندوق قرض‌الحسنه را گروه هیئت‌های موتلفه اسلامی در مسجد لرزاده تهران در سال 1346و با نام «صندوق قرض‌الحسنه ذخیره جاوید» تأسیس کردند. مرحوم علی‌اصغر رخ‌صفت از بانیان اصلی این صندوق قرض‌الحسنه بود.

مرحوم رخ‌صفت در مصاحبه‌ای درباره تأسیس این صندوق گفته است: «عده‌ای به‌عنوان مستمند به این مسجد (لرزاده) مراجعه و از کمک‌های آن سوء استفاده می‌کردند. مدتی بعد به این نتیجه رسیدیم که صدقه‌های مردم را در صندوقی جمع‌آوری کنیم و پس از تحقیق این صدقات را به دست محتاج واقعی آن برسانیم. کم‌کم موجودی صندوق‌ها افزایش پیدا کرد و به این نتیجه رسیدیم که بهتر است این وجوه انباشته شده صدقه را در مسیر وام قرض‌الحسنه قرار دهیم. یعنی مثل بانک‌ها، دفترچه پس‌انداز تهیه کردیم و اولین صندوق قرض‌الحسنه در مسجد لرزاده تأسیس شد».

منابع:

1-«تشکیل صندوق‌های قرض‌الحسنه در ایران»، ویکی‌خیر.

2-پرتال سازمان اقتصاد اسلامی ایران

3-«سیداصغر رخ‌صفت؛ از اختلاف با دولت بازرگان تا تاسیس سازمان اقتصاد اسلامی»، خبرآنلاین