«کاما»؛ عاملی برای تحقق عدالت فرهنگی؛

سومین جشنواره ملی «کاما؛ کتاب افراد دارای معلولیت ایران» برگزار شد

مدیرعامل خانه کتاب و ادبیات ایران در آیین پایانی سومین جشنواره ملی «کاما» با اشاره به سیاست‌های کلان وزارت فرهنگ‌و‌ارشاد اسلامی، حمایت از نویسندگان و گسترش کتابخوانی در میان افراد دارای توانمندی‌های ویژه را بخشی از تحقق عدالت فرهنگی معرفی کرد.

کد خبر: ۴۴۵۰

تاریخ: ۱۵ آذر ۱۴۰۴ - ۲۱:۳۰

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی خیر ایران به نقل از روابط عمومی خانه کتاب و ادبیات ایران، آیین اختتامیه سومین دوره جشنواره ملی «کاما» یکشنبه (۹ آذر) با حضور ابراهیم حیدری؛ مدیرعامل خانه کتاب و ادبیات ایران، على ربیعی؛ دستیار اجتماعی رئیس جمهور، مهدی محمدی؛ معاون حقوقی، امور مجلس و استان های وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، غلامرضا امیرخانی؛ رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، آزاده نظربلند؛ دبیرکل نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور، ‌اکبر جمالی؛ مدیرعامل انجمن نابینایان کشور و رئیس شورای سیاست‌‌گذاری جشنواره ملی کاما، حمید صاحب؛ مدیرکل سلامت شهرداری تهران، مژگان فرهبد؛ معاون آموزشی فرهنگی و تربیت بدنی سازمان آموزش و پرورش استثنایی کشور و جمعی دیگر از مسئولان فرهنگی در تالار قلم سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران برگزار شد.

«عدالت فرهنگی» را همواره در دستور کار داریم

مدیرعامل خانه کتاب و ادبیات ایران با بیان این‌که در چنین برنامه‌هایی، جای سخنرانی مسئولان نیست، گفت: هدف من از حضور، قدردانی از مهمانان و دست‌اندرکاران و بیان چند نکته کوتاه در راستای مأموریت‌های خانه کتاب و ادبیات ایران و وزارت فرهنگ‌وارشاد اسلامی است.

حیدری با اشاره به سیاست‌های کلان وزارت فرهنگ‌و‌ارشاد اسلامی ایران «عدالت فرهنگی» را یکی از چهار محور اصلی برنامه‌های این وزارتخانه دانست و ادامه داد: یکی از چهار محور برنامه‌های دکتر سیدعباس صالحی در زمان ارائه برنامه‌هایشان به مجلس شورای اسلامی، موضوع عدالت فرهنگی بود. هم‌اکنون این وزارت چه در حوزه فرهنگ و چه در حوزه هنر، به حلقه‌ها و اقشار مختلف جامعه توجه دارد، از جمله جامعه شهری و روستایی، کودکان، نوجوانان، زنان و به‌ویژه افراد با توانمندی‌های ویژه.

وی افزود: من تأکید دارم به جای واژه «معلولیت» از عبارت «توانمندی‌های ویژه» استفاده شود، چرا که این عزیزان هرکدام توانایی‌های خاصی دارند و چه‌بسا از بسیاری افراد دیگر توانمندترند. به همین دلیل در جست‌وجوی واژه‌ای بودم که شأن و منزلت آنان را بهتر نشان دهد.

حیدری ادامه داد: در راستای پیگیری عدالت فرهنگی، برنامه‌های متعددی برای اقشار مختلف جامعه، صنوف گوناگون و به‌طور خاص افراد فعال در حوزه کتاب‌خوانی طراحی شده است. در دوره پیشین با حمایت دکتر صالحی، باشگاه‌های کتاب‌خوانی ویژه افراد با توانمندی‌های خاص شکل گرفت و به خاطر دارم که یکی از باشگاه‌های برگزیده و بسیار توانمند از یکی از شهرستان‌ها فعالیت‌ ارزشمندی داشت.

وی از ادامه برنامه‌های حمایتی از نویسندگان و فعالان در این عرصه خبر داد و گفت: اکنون نیز مجموعه خانه کتاب و ادبیات ایران و معاونت امور فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی آمادگی دارند تا حمایت‌ها را ادامه دهند؛ از جمله ارائه کتاب با تخفیف‌های ویژه، حمایت از نویسندگان و فعالان این حوزه و فراهم کردن امکانات لازم برای تقویت جریان کتاب‌خوانی.

ضرورت عمق‌بخشی به جشنواره‌ها به جای توسعه پهنایی

حیدری در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به اهمیت جشنواره ملی کاما، خواستار «عمق‌بخشی» به این رویداد شد و افزود: به‌جای گسترش پهنای جشنواره و افزودن بخش‌های جدید در هر دوره باید با نقد و آسیب‌شناسی دقیق، به عمق و کیفیت آن بیفزاییم.

وی از دست‌اندرکاران جشنواره خواست تا با بهره‌گیری از نظرات متخصصان، منتقدان و اعضای شورای سیاست‌گذاری، نقاط قوت و ضعف جشنواره را بررسی کرده و برای ارتقای آن برنامه‌ریزی کنند.

عدالت به جای ترحم؛ سرمایه‌گذاری برای آینده‌ای انسانی

علی ربیعی؛ دستیار اجتماعی رئیس‌جمهور نیز به‌عنوان یکی از سخنرانان این مراسم بیان کرد: همان‌طور که در زندگی هر فرد، تجربه و دانش ارزشمند است، در جامعه نیز دسترسی به دانایی برای همه از جمله نابینایان و کم‌بینایان، نشانه بلوغ فرهنگی و عدالت اجتماعی است. میزان اخلاقی و انسانی‌بودن هر جامعه به میزان توجه جامعه به افراد به ظاهر دارای توانایی‌های کم است.

وی افزود: کتاب‌هایی که در حوزه نابینایان نوشته می‌شود، چه پژوهشی، چه روایی، چه تجربه‌محور، آیینه‌هایی هستند که ما را ناگزیر می‌کنند نابینایی را نه به‌عنوان نقص، بلکه به‌مثابه تجربه متفاوت از بودن در جهان درک کنیم. در این کتاب‌ها انسان مقدم بر هر مفهوم اداری یا پزشکی قرار می‌گیرد و این ارزشمندترین دستاورد آن است. نابینابودن در بسیاری از این آثار نه محدودیت که روایتی از نوع دیگری از ادراک است؛ ادراکی که گاه شفاف‌تر و انسانی‌تر از آن چیزی است که چشم بینا می‌بیند. آنچه از دل این نوشته‌ها بیرون می‌آید، یک درس اجتماعی است، یک درس زندگی است. این‌که جامعه تنها زمانی سالم است که همه صداها، حتی آرام‌ترین و کم‌صداترینشان شنیده شود.

ربیعی با بیان ویژگی منحصر‌به‌فرد این کتاب‌ها گفت: برای من مهم‌ترین سرمایه این جشنواره همین است که ما با خواندن این آثار از زاویه دید انسان‌های دیگری وارد زندگی شویم. کتاب‌های این حوزه در حقیقت کتاب‌هایی درباره نابینایان نیستند، کتاب‌هایی درباره همه ما هستند. جامعه نه براساس ترحم که بر پایه عدالت و همدلی بنا می‌شود. آینده‌ای که در آن همه کودکان نابینا بتوانند از نخستین سال‌های تحصیل کتاب‌های درسی، داستانی و علمی را دریافت کنند، آینده‌ای انسانی‌تر، مردمی‌تر و عادلانه‌تر خواهد بود.

کتابخانه ملی؛ گنجینه میراث مکتوب ایران

غلامرضا امیرخانی؛ رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، در اختتامیه سومین جشنواره ملی کاما با بیان اینکه این سازمان میزبان این برنامه فرهنگی است، گفت: سازمان اسناد و کتابخانه ملی به عنوان گنجینه میراث مکتوب ایرانیان، شامل کتاب، نسخ خطی، نشریات و انواع محمل‌های اطلاعاتی، بیش از ۸۸ سال است که در خدمت فرهنگ کهن ایران زمین قرار دارد. این سازمان آمادگی کامل دارد تا در راستای تسهیل دسترسی به خدمات خود در حوزه‌های اسناد و کتابخانه گام بردارد و از شهروندان می‌خواهد مشکلات احتمالی را به این سازمان منعکس کنند.

وی در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به توانمندی‌های اقشار مختلف، به ذکر دو نمونه برجسته پرداخت: خورخه لوئیس بورخس: از این نویسنده بزرگ آرژانتینی و رئیس سابق کتابخانه ملی آرژانتین که خود نابینا بود، یاد کرد و جمله معروف او را نقل کرد: «به نظر من کتابخانه شبیه بهشت است.»

تأکید بر توسعه خدمات فرهنگی و حل چالش‌ها

علی‌اکبر جمالی؛ مدیرعامل انجمن نابینایان کشور و رئیس شورای سیاست‌گذاری جشنواره ملی کاما، نیز در این آیین با بیان اینکه این رویداد بر اساس سیاست‌گذاری انجمن برای توسعه خدمات فرهنگی برگزار شده است، گفت: با توجه به اهمیت کتاب و نقش مؤثری که کتاب در زندگی انسان‌ها دارد، بر آن شدیم که با برگزاری چنین برنامه‌هایی، کتاب و کتابخوانی را در بین جامعه معلولان ترویج و گسترش دهیم.

وی همچنین با اشاره به چالش‌های تولید کتاب برای نابینایان ادامه داد: در ارتباط با تولید مواد مطالعاتی و کتاب گویا برای نابینایان، متأسفانه با مشکلاتی در دسترسی به کتاب مواجه هستیم. از مسئولان محترم وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی درخواست می‌کنم که این جشنواره را در تقویم جشنواره‌های سالیانه ببینند.

آراسته بیداربخت؛ مدیر انتشارات آوای کلار نیز با ابراز خوشحالی از حضور در این رویداد فرهنگی با اشاره به تاریخچه فعالیت انتشاراتش گفت: من و همسرم کورش نصیری از روزی که کتاب «نخستین معلمان» را در سال ۱۳۸۹ چاپ کردیم با خود عهد بستیم تا آنجا که در توان داریم، کارهای مولفانی را چاپ و انتشار دهیم که توان‌های دیگری دارند.

وی افزود: معلولیت محدودیت نیست. ما مولفانی داریم که تنها با یک انگشت تایپ می‌کنند، اما معتقدند اگر نوشتن فراموش شود، مسائل معلولیت هم فراموش خواهد شد. تا به امروز ۳۴ اثر از این عزیزان توانمند منتشر کرده‌ایم و خوشبختانه دو برنده هم در جشنواره مرکز آفرینش‌های فرهنگی هنری معلولین داشته‌ایم.

حمید صاحب؛ مدیرکل سلامت شهرداری تهران نیز در این آیین با طرح این پرسش اساسی که «شهر و شهروند، کدام یک مهم‌ترند؟» بیان کرد: فرهنگ و موضوعاتی که حال انسان را بهبود می‌بخشد، موضوعات فرهنگی که انسان را توانمند می‌کند که از خودش، از محله‌اش و از جامعه‌اش صیانت کند، باید در اولویت قرار بگیرد. این همان حلقه مفقوده‌ای است که در ادوار گذشته در حاشیه بود.

فرهنگ؛ محور اصلی توسعه

منصور شادکام؛ قائم‌مقام انجمن نابینایان ایران و دبیر سومین جشنواره کتاب برای افراد دارای معلولیت (کاما) هم دقایقی را در این آیین برای حاضران سخنرانی کرد. وی در بخشی از سخنان خود گفت: کتاب یکی از ارکان اصلی فرهنگ است. صدا و سیما، نشریات، سینما، تلویزیون نیز از دیگر ارکان هستند که می‌توانند فرهنگ‌سازی کنند، اما کتاب نقش اساسی‌تری بازی می‌کند چون دسترس‌پذیرتر است. کتاب آنقدر مهم است که شاخص پیشرفت هر کشور را به میزان استفاده افراد از کتاب و کتابخوانی می‌سنجند. هر کشوری که درصد مطالعاتش بیشتر باشد، از نظر فرهنگی هم پیشرفته‌تر است.

مژگان فرهبد؛ معاون آموزشی، فرهنگی و تربیت بدنی سازمان آموزش و پرورش استثنایی کشور، نیز در این آیین گفت: جشنواره کاما که با شعار زبان توانایی و توانمندی از آن یاد شده، دو مسئله را مطرح می‌کند: یکی بحث کتاب و کتابخوانی و دیگری بحث فرهنگ. ما فرهنگی را نیاز داریم که ایجاد و مستحکم شود؛ فرهنگ برابری فرصت‌ها. این جمعی که اینجا حاضر است، نشان می‌دهد که این فرهنگ در حال شکل‌گیری است، اما کافی نیست. ما باید برابری فرصت‌ها را در دل جامعه بگنجانیم و تلاش کنیم که به‌عنوان یک فرهنگ جدایی‌ناپذیر از زندگی تمامی مردم جامعه ما شکل بگیرد.

اسامی برگزیدگان و شایستگان تقدیر سومین جشنواره ملی کاما

شایسته تقدیر نویسندگان دارای توان ویژه

مجید آشوری برای کتاب «من نه منم»

علی عباسی برای کتاب «روایتی از زن معلولیت و استقلال»

کیخسرو رنگرز و وحیده نظری برای کتاب «نگاهی بر زبان اشاره تخصصی هنرهای هفتگانه»

امیر احمدی برای کتاب «راهبردهای اشتغال نابینایان»

سعید ضروری برای کتاب «زندگی ضروری»

رامین نیکپور برای ترجمه کتاب «بازاریابی چریکی برای مشاوران»

ابوالفضل محمدزاده برای کتاب «تراوش دل»

حلیمه جعفرپور برای کتاب «دختر باران»

ناشران برگزیده

انتشارات آوای کلار

انتشارات توانمندان

انتشارات بریل نسل مانا

انتشارات بریل نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور

خبرنگاران برگزیده

مجید سرایی

اشکان آذر ماسوله

اعظم چلوی

کتاب‌های برگزیده نویسندگان غیرمعلول

محمد نوری و محمد تبرته فراهانی برای کتاب «راهنمای مطالعات ناشنوایی»

محمد نوری برای کتاب «دایره المعارف نابینایی و نابینایان»

محمد نوری برای کتاب «راهنمای نشریات ناشنوایی»

سارا سیاوشی برای کتاب «ناشنوا: مقدمه‌ای بر زبان‌شناسی زبان اشاره ایرانی»

انتشارات پرتقال برای کتاب «رؤیای دویدن»

انتشارات نوشته برای کتاب «چشم به راه آسمان باش: تجارب زیسته من و پسر متفاوتم»

انتشارات میچکا برای کتاب «صدای نی از کجا می‌آمد»

انتشارات دانژه برای کتاب «روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی»

انتشارات دانژه برای کتاب «مهارت‌های حرکتی کودکان سندرم داون»

انتشارات رشد برای کتاب «توان‌بخشی گروه‌های خاص با تأکید بر خدمات مددکاری اجتماعی»

انتشارات رشد برای کتاب «کودکان استثنایی: زمینه تعلیم و تربیت ویژه»

کتاب‌های شایسته تقدیر نویسندگان غیرمعلول

محمدمهدی رسولی برای کتاب «می‌می‌رَمِت»

نفیسه نبی‌زاده برای کتاب «صالح جون»

اعظم نقوی و خانم سمیرا بدخشیان برای کتاب «روایتی از زن، معلولیت و استقلال»

عبدالحمید ابراهیمی برای ترجمه کتاب «بازاریابی چریکی برای مشاوران»

عاطفه دهقان و حسام‌الدین قمر برای کتاب «نگاهی بر زبان اشاره تخصصی هنرهای هفتگانه»

محمد نوری برای کتاب «زندگینامه خود نوشت احمدرضا»

انتشارات پرتقال برای کتاب «من هلن‌کلر هستم»

انتشارات افق برای کتاب «شگفتی»

انتشارات نوشته برای کتاب «آموزش مسائل جنسی به نوجوانان دارای اتیسم»

انتشارات شهر دانش برای کتاب «حمایت از زنان دارای معلولیت در برابر خشونت خانگی و دسترسی آنان به عدالت»

انتشارات دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی برای کتاب «برنامه کمک‌درسی جهت‌یابی و حرکت دانش‌آموزان با آسیب بینایی»

انتشارات دانشگاه علوم توانبخشی برای کتاب «مداخله زودهنگام پیش زبانی برای کودکان با اختلال ارتباطی»

انتشارات دانشگاه علوم توانبخشی برای کتاب «مداخله زودرس برای کودکان مبتلا به اختلالات صداهای گفتار»

انتشارات دانشگاه علوم توانبخشی برای کتاب «مداخله زودهنگام در آسیب شنوایی»

کتاب‌های برگزیده نویسندگان دارای توان ویژه

منصور شادکام برای کتاب «دایره‌المعارف نابینایی و نابینایان»

فرزانه نکو برای کتاب «جسارت هیوا»

شیدا شهیدی برای کتاب «راهنمای نشریات ناشنوایی»

شیدا شهیدی برای کتاب «مجموعه مقالات ناشنوایان از کنفرانس‌ها و کنگره‌های جهانی»

اردوان گیتی برای کتاب «ناشنوا مقدمه‌ای بر زبان‌شناسی زبان اشاره ایرانی»

موسی عصمتی برای کتاب «سمرقند»

علی محمد اعتمادی برای کتاب «مروارید یزد گذری بر تاریخ و فرهنگ روستای زیبا طزرجان»