یک شرکت بیمه سنگاپوری با طرح اسلامی «تکافل»، به دنبال ارائه یک تعهد خیریه است

«شرکت بیمه اتیکا» در سنگاپور با راه‌اندازی طرح جدید «سرمایه‌گذاری هدفمند»، به دنبال ارائه یک تعهد خیریه است. بر این اساس، بخشی از حق بیمه هر طرح جدید «تکافل خانواده» به صندوق جامعه محلی اهدا می‌شود. این حرکت، گامی در راستای پاسخ به تقاضای رو به رشد سرمایه‌گذاران برای همسویی سرمایه‌گذاری‌ها، با ارزش‌های اخلاقی و اجتماعی است.

کد خبر: ۴۳۸۱

تاریخ: ۰۵ آذر ۱۴۰۴ - ۲۰:۲۶

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی خیر ایران، «شرکت بیمه اتیکا» (Etiqa Insurance Singapore)، که از شرکت‌های زیرمجموعه «گروه مالی می‌بنک» (Maybank) محسوب می‌شود، در اقدامی تازه در صنعت بیمه اسلامی، طرح جدیدی را معرفی کرده که نه تنها به ارائه پوشش‌های بیمه‌ای می‌پردازد، بلکه سرمایه‌گذاری اخلاق‌محور را نیز در قلب خود جای داده است. این طرح که با نام «سرمایه‌گذاری هدفمند» (Invest Purpose) معرفی شده، تلفیقی از تکافل و سرمایه‌گذاری با رویکرد اجتماعی–اخلاقی است؛ مدلی که مطابق با شریعت بوده و امکان همسویی سرمایه شخصی با ارزش‌های اخلاقی و باورهای افراد را فراهم می‌کند.

مکانیسم تعهد خیریه؛ سرمایه‌گذاری همراه با اثر اجتماعی

در چارچوب این برنامه جدید، شرکت اتیکا تعهد کرده است که یک‌دهم درصد از حق بیمه‌های عادی سال نخست تمامی بیمه‌نامه‌های تکافل خانواده را که از زمان اجرای طرح صادر شوند، به یک سازمان خیریه محلی، اختصاص دهد. این کمک خیریه مستقیماً از سوی خود شرکت انجام می‌شود و هیچ هزینه‌ای برای بیمه‌گذاران ایجاد نمی‌کند. مشتریان نه مبلغی اضافه پرداخت می‌کنند و نه در مزایا و پوشش‌ها تغییری اعمال می‌شود. این اقدام در نگاه نخست شاید یک تصمیم بازاریابی به نظر برسد، اما در عمل، بیان‌کننده تحول در مدل‌های مالی اسلامی است؛ جایی که مفهوم سرمایه‌گذاری صرفاً با هدف سودآوری تعریف نمی‌شود، بلکه خلق ارزش اجتماعی و همسویی با وجدان اخلاقی افراد نیز بخشی از آن است. در واقع، اتیکا تلاش دارد نشان دهد که محافظت مالی، سود اقتصادی و اثر اجتماعی می‌توانند هم‌پوشانی داشته باشند، نه تعارض.

بازار هدف و پیامد اجتماعی طرح

به گفته کارشناسان صنعت بیمه در سنگاپور، نسل‌های جدید سرمایه‌گذاران به طور فزاینده‌ای به دنبال معنا و اثر اجتماعی در تصمیمات مالی خود هستند. آن‌ها مایل‌اند بدانند که پول‌شان چگونه و در چه مسیری به‌کار گرفته می‌شود و آیا بازدهی سرمایه با اثر مثبت اجتماعی همراه است یا خیر. ایده سرمایه‌گذاری هدفمند، دقیقاً برای همین طیف طراحی شده است. ریموند اونگ، مدیرعامل اتیکا بیمه سنگاپور در توصیف این رویکرد گفت:
تمایل مصرف‌کنندگان به سرمایه‌گذاری‌هایی که بازتاب‌دهنده ارزش‌های شخصی‌شان باشد، روزبه‌روز افزایش می‌یابد. تعهد خیریه ما که همراه با سبد جدید تکافل خانواده راه‌اندازی شده، برای کسانی طراحی شده که می‌خواهند از طریق سرمایه‌گذاری، نیرویی برای خلق خیر باشند. در این مدل، هر سرمایه‌گذاری به اقدامی برای جامعه بزرگ‌تر تبدیل می‌شود. اونگ تاکید کرده است که اتیکا با ترکیب بیمه مبتنی بر اصول ارزشی و عمل بخشش، مسیری برای ایجاد ثروت آگاهانه و هدفمند ارائه می‌دهد؛ مسیری که با نسل جدیدی از سرمایه‌گذاران تطابق بالایی دارد.

طرح سرمایه‌گذاری هدفمند چگونه کار می‌کند؟

سرمایه‌گذاری هدفمند در طرح اتیکا از لحاظ ساختار، مشابه محصولات بیمه عمر سرمایه‌گذاری‌محور (Investment-Linked Products) است. این طرح‌ها دو کارکرد همزمان دارند:

پوشش بیمه‌ای: در صورت فوت بیمه‌گذار یا ابتلا به بیماری‌های خاص، پوشش مالی برای خانواده یا ذی‌نفعان فراهم می‌شود.

سرمایه‌گذاری: بخش عمده‌ای از حق بیمه در صندوق‌های سرمایه‌گذاری قرار گرفته و به رشد دارایی اشخاص کمک می‌کند.

در سازوکار عملی، بیمه‌گذار مبالغ حق بیمه را به صورت ماهانه یا سالانه پرداخت می‌کند. این مبلغ به دو بخش اصلی تقسیم می‌شود:

بخش محدود برای هزینه پوشش بیمه‌ای

بخش عمده جهت حساب سرمایه‌گذاری

شرکت بیمه، وجوه سرمایه‌گذاری شده را طبق انتخاب مشتری در صندوق‌های مربوطه تخصیص می‌دهد. ماهیت متمایز سرمایه‌گذاری هدفمند در این است که سرمایه‌گذاری‌ها فقط در مسیرهای سازگار با اخلاق و شریعت انجام می‌شوند، مانند شرکت‌های تولید محصولات پاک، فناوری‌های اجتماعی مفید، پروژه‌های عمرانی یا طرح‌های زیست‌محیطی. طرح شرکت سنگاپوری، گواهی مطابقت شریعت را از «شورای مشاوره مالی شریعت»، (FSAC) در شهر پرگاس دریافت کرده است و از طریق شبکه فروش اتیکا و همچنین می‌بنک سنگاپور توزیع می‌شود.

تکافل؛ ستون اخلاقی بیمه اسلامی

برای درک اهمیت، طرح سرمایه‌گذاری هدفمند همراه با تکافل شرکت ایتکا، باید مفهوم تکافل را درک کنیم. تکافل (Takaful) شکل اسلامی بیمه است که بر پایه اصول همکاری و مسؤولیت‌پذیری جمعی استوار است. در این سیستم، شرکت بیمه به عنوان مدیر صندوق عمل می‌کند و شرکت‌کنندگان با پرداخت حق بیمه، صندوق مشترکی تشکیل می‌دهند که برای جبران خسارات اعضا استفاده می‌شود.

مهم‌ترین ویژگی‌های تکافل:

مطابقت با شریعت: بر اساس قوانین اسلامی طراحی شده و از فعالیت‌های غیرشرعی (مانند قمار، ربا) پرهیز می‌کند.

سهم‌الغرم (همکاری در ریسک): شرکت‌کنندگان در سود و زیان شریک هستند.

شفافیت: نحوه مدیریت صندوق و سرمایه‌گذاری‌ها به وضوح اعلام می‌شود.

اهداف اخلاقی: معمولاً بخشی از سود حاصله به امور خیریه اختصاص می‌یابد.

تکافل نه تنها یک گزینه حاشیه‌ای، بلکه مجموعه‌ای در حال رشد در نظام‌های مالی اسلامی است که در بسیاری از کشورها جایگزینی عملی برای الگوهای سنتی بیمه‌گری تلقی می‌شود. تجربه بحران مالی سال ۲۰۰۸ نشان داد که ساختارهای مبتنی بر ریسک مشترک نسبت به مدل‌های مالی مبتنی بر بدهی آسیب‌پذیری کمتری دارند. بسیاری از مؤسسات مالی اسلامی به دلیل عدم استفاده از ابزارهای بهره‌محور، از سقوط شدید مصون ماندند. طبق آمارهای موجود، ارزش دارایی بازار تکافل و تکافل اتکایی حدود ۲۷ میلیارد دلار است و حدود ۵۰۰ شرکت تکافل و ۴۰ شرکت تکافل اتکایی در سراسر جهان فعال هستند. پیش‌بینی می‌شود که ارزش این بازار تا سال ۲۰۲۷ به ۵۰ میلیارد دلار برسد.

پیوند سرمایه‌گذاری هدفمند با تکافل؛ تولد یک مدل مالی اخلاق‌محور

سرمایه‌گذاری هدفمند در بیمه چیست؟  به زبان ساده، این نوع خدمات بیمه که در ایران معمولاً با نام «بیمه‌های عمر سرمایه‌گذاری» یا در سطح جهانی (Investment-Linked Products) شناخته می‌شوند) دو کار را همزمان انجام می‌دهند، از یک سوی  بخش بیمه مانند هر بیمه عمر دیگری، در صورت فوت یا بروز حادثه خاصی به فرد، پوشش و محافظت مالی می‌دهد. و در عین حال بخشی از حق بیمه‌ای که  پرداخت می‌شود، به جای آنکه فقط هزینه اداره شرکت بیمه شود، در صندوق‌های سرمایه‌گذاری (مثل صندوق‌های سهام، اوراق قرضه، املاک و...) سرمایه‌گذاری می‌شود. بدان معنا که فردهمزمان هم بیمه شده‌ است و هم در حال سرمایه‌گذاری است.

در این مدل حق بیمه به صورت مبلغی را به صورت ماهانه یا سالانه پرداخت می‌شود که پول آن تقسیم می‌شود، یک بخش کوچک از آن به عنوان هزینه بیمه برداشته می‌شود تا پوشش محافظتی بیمه تأمین شود و بخش عمده‌ای از آن به "حساب سرمایه‌گذاری، واریز می‌شود.  شرکت بیمه، پول موجود در حساب سرمایه‌گذاری فرد را در صندوق‌هایی که خود او انتخاب می‌کند، سرمایه‌گذاری می‌کند. در سرمایه‌گذاری هدفمند بیمه، سرمایه‌گذاری در مسیر‌هایی انجام می‌شود که با ارزش‌های شخصی و اخلاقی، هم‌خوانی دارد.

بدین صورت، تکافل، به عنوان نظام بیمه اسلامی، تنها به ارائه محافظت، بسنده نمی‌کند و با ادغام با مفهوم سرمایه‌گذاری هدفمند، یک محصول مالی چندبعدی و همسو با ارزش‌ها خلق می‌کند که در آن تکافل،  ساختار و روح حاکم وسرمایه‌گذاری هدفمند، قلب تپنده و مکانیسم رشد مالی آن است.

ارتباط تکافل و سرمایه‌گذاری هدفمند بیمه

تعاون و مسئولیت اجتماعی: هر دو مفهوم در بنیان خود بر پایه تعاون و نگاه جمعی استوارند. در تکافل، شرکت‌کنندگان برای حمایت از یکدیگر همپیمان می‌شوند. در سرمایه‌گذاری هدفمند، سرمایه‌گذار به دنبال تأثیرگذاری مثبت اجتماعی و محیطی است. این همخوانی فلسفی، بستر مناسبی برای ادغام آن‌ها فراهم می‌آورد.

سرمایه‌گذاری هدفمند، به عنوان موتور رشد صندوق تکافل: یک صندوق تکافل نیاز دارد تا حق‌بیمه‌های دریافتی را به شیوه‌ای مطابق با شریعت سرمایه‌گذاری کند تا هم ارزش آن در برابر تورم حفظ شود و هم بتواند به شرکت‌کنندگان سود،  پرداخت نماید. سرمایه‌گذاری هدفمند با چهارچوب شریعت، دقیقاً همان ابزار مدیریت دارایی برای صندوق تکافل است. این مکانیسم تضمین می‌کند که پول شرکت‌کنندگان تنها در فعالیت‌های حلال و اخلاقی (مانند شرکت‌های پاک، فناوری‌های مفید و پروژه‌های عمرانی) سرمایه‌گذاری می‌شود و از حوزه‌های حرام مانند قمار، الربا و تولید مشروبات الکلی دوری می‌گزید. همچنان با تحقق هدفمندی، در سطحی بالاتر و  تلفیق ارزش‌های فردی و جمعی، در خدمات بیمه، دو بعد پیدا می‌کند:

هدفمندی جمعی (تکافل): هدف اصلی، تأمین محافظت و رفاه برای جامعه شرکت‌کنندگان بر پایه تعاون است.

هدفمندی فردی (سرمایه‌گذاری): هدف فردی، رشد سرمایه شخصی در مسیری اخلاقی و همچنین امکان وقف (Wakaf) یا کمک‌های خیریه است.

سخن آخر

سرمایه‌گذاری هدفمند و تکافل، دو روی یک سکه هستند که با ترکیب خود، محصولی نوین و قدرتمند خلق می‌کنند. تکافل، چرایی و قانون این همکاری را تعیین می‌کند (چرا باید تعاون کنیم و سرمایه چگونه باید اخلاقی باشد) و سرمایه‌گذاری هدفمند، چگونه را پاسخ می‌دهد (چگونه سرمایه را در چارچوب تعیین‌شده، رشد دهیم). محصول نهایی، تنها یک ابزار مالی نیست، بلکه بیانیه‌ای از ارزش‌ها و سبک زندگی مالی یک مسلمان آگاه در دنیای مدرن است.

حرکت شرکت اتیکا در سنگاپور، تنها معرفی یک محصول جدید بیمه‌ای نیست؛ بلکه نشان‌دهنده یک تحول بزرگ‌تر در صنعت مالی اسلامی می‌باشد. جایی که «سرمایه‌گذاری» تنها به دنبال سود مالی نیست، بلکه به دنبال خلق «ارزش اجتماعی» و هماهنگی با وجدان اخلاقی افراد است. طرح‌هایی مانند «سرمایه‌گذاری با هدف» ثابت می‌کنند که می‌توان چارچوبی ایجاد کرد که در آن، محافظت از مالی و سلامت خانواده، ایجاد بازدهی اقتصادی و کمک به جامعه، نه تنها با یکدیگر در تضاد نباشند، بلکه یکدیگر را تقویت کنند.

این نگاه آینده‌نگرانه، به ویژه برای نسل جوانی که به تأثیر اجتماعی تصمیمات مالی خود عمیقاً اهمیت می‌دهند، جذاب و الهام‌بخش است. رشد چشمگیر بازار تکافل سنگاپور در سال‌های آینده، گواهی بر این ادعاست که اقتصاد متکی بر ارزش‌ها و تعامل اجتماعی، دیگر یک گزینه حاشیه‌ای نیست، بلکه به جریانی اصلی و قدرتمند در عرصه مالی برخی کشورهای اسلامی، تبدیل شده است.

زهرا میرابیان

پی‌نوشت:

شرکت بیمه اتیکا (خصوصی محدود) یک شرکت بیمه عمر و عمومی است که توسط مرجع پولی سنگاپور مجوز گرفته و تحت نظارت این مرجع و قانون بیمه ۱۹۶۶ فعالیت می‌کند. این شرکت بیمه یکی از ارائه‌دهندگان پیشرو بیمه و تکافل در کشورهای حوزه «آ سه آن»، است و طیف کاملی از محصولات بیمه عمر و عمومی در دسترس قرار می‌دهد. شرکت بیمه اتیکا (خصوصی محدود) متعلق به "مِی‌بَنک اِیْجِیس هولدینگْز" است که یک سرمایه‌گذاری مشترک، تلفیق‌کننده تخصص بازار محلی با دانش بین‌المللی بیمه می‌باشد. ۶۹ درصد از مالکیت آن در اختیار می‌بنک، چهارمین گروه بانکی در جنوب شرق آسیا، و ۳۱ درصد در اختیار «اِیْجِیس»، یک گروه بیمه بین‌المللی فعال در ۱۳ کشور، است.

منبع:

insurancebusinessmag

dana-insurance