در چهارمین نشست «همبستگی اجتماعی و دفاع ملی»؛

فعالان سازمان‌های مردم‌نهاد دربارۀ دفاع ملی و میهنی چه گفتند؟

چهارمین نشست از سلسله‌نشست‌های «همبستگی اجتماعی و دفاع ملی» با عنوان «نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در دفاع میهنی؛ موانع و بایسته‌ها»، چهارشنبه ۲۵ تیرماه با حضور چهره‌هایی همچون دکتر علی ربیعی (رئیس انجمن ایرانی علمی مطالعات فرهنگی و ارتباطات و دستیار اجتماعی رئیس‌جمهور)، دکتر سیدمحمد بطحایی (معاون وزیر و رئیس سازمان امور اجتماعی کشور) و دکتر علیرضا رحیمی (معاون امور جوانان وزیر ورزش و جوانان) و جمعی از فعالان مؤسسات خیریه و سازمان‌های مردم‌نهاد در خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار شد.

کد خبر: ۳۷۳۴

تاریخ: ۲۶ تير ۱۴۰۴ - ۱۳:۲۱

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی خیر ایران؛ چهارمین نشست از سلسله‌نشست‌های «همبستگی اجتماعی و دفاع ملی» با عنوان «نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در دفاع میهنی؛ موانع و بایسته‌ها»، چهارشنبه ۲۵ تیرماه با حضور چهره‌هایی همچون دکتر علی ربیعی (رئیس انجمن ایرانی علمی مطالعات فرهنگی و ارتباطات و دستیار اجتماعی رئیس‌جمهور)، دکتر سیدمحمد بطحایی (معاون وزیر و رئیس سازمان امور اجتماعی کشور) و دکتر علیرضا رحیمی (معاون امور جوانان وزیر ورزش و جوانان) و جمعی از فعالان مؤسسات خیریه و سازمان‌های مردم‌نهاد در خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار شد.

این سلسله‌نشست‌ها با همت انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات، موسسه کار و تامین اجتماعی و معاونت فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری برپا شده است.

در ابتدای این نشست که اعظم ده‌صوفیانی دبیری آن را برعهده داشت، دکتر ربیعی؛ رئیس انجمن ایرانی علمی مطالعات فرهنگی و ارتباطات و دستیار اجتماعی رئیس جمهور گفت: خیر مقدم عرض میکنم خدمت تمام دوستان و نمایندگان نهاد‌های مدنی. ما معتقدیم هستیم که در شرایطی که برخی از سازمان‌ها کارکرد‌های خودشان را از دست می‌دهند این نهاد‌های مدنی هستند که شرایط را مدیریت می‌کنند و کار را جلو می‌برند. نهاد‌های مدنی پیش از بحران، در حین بحران و پس از بحران مسئولیت مدنی دارند.

وی افزود: هفته بهزیستی و تامین اجتماعی است و جامعه‌ای که در آن نوع نگاه به افراد ناتوان ذهنی و جسمی به گونه‌ای باشد که از میزان فرصت‌های برابر برخوردار نباشد جامعه خوبی نیست. هفته بهزیستی را به تمام کنشگران اجتماعی و مددکاران تامین اجتماعی و سازمان بهزیستی تبریک می‌گویم و امیدوارم روزی برسد که هر ایرانی یک مددکار اجتماعی باشد.

اولین اقدام سازمان مردم‌نهاد در شرایط جنگ باید ایجاد کمیتۀ بحران باشد

سعیده صالح غفاری؛ مدیرعامل انجمن اوتیسم ایران نخستین سخنران این نشست گفت: نقش‌پذیری سازمان‌های مردم‌نهاد در همه اتفاقاتی که در کشور می‌افتد و پیگیری و مسئولیت‌پذیری آن‌ها اثبات شده است. هر چقدر که در زمان جنگ به بنده گفتند که از تهران بروید نتوانستم از تهران بروم و بعدا فکر کردم که ما چقدر این تهران شلوغ و پرترافیک را دوست داریم. تهران شهر ما است و ایران کشور ما است و ما هرگز به خودمان اجازه نمی‌دهیم که حتی به نبود کشور و شهرمان فکر کنیم. بحران کرونا برای جامعه اوتیسم فرصت خوبی بود، زیرا ما زیرساخت‌های خوبی را ایجاد کردیم. راه‌اندازی مشاوره تلفنی انجمن اوتیسم ایران و راه اندازی سامانه برخط دوتا از بزرگترین دستاورد‌های ما است و این دو دستاورد در زمان کرونا بدست آمد. این دو سامانه باعث شد که در شرایط بحران ارتباط ما با مددجویان در شرایط بحران قطع نشود.

وی تاکید کرد: خانه‌های امید انجمن اوتیسم ایران در سراسر کشور خدمات توانبخشی به کودکان زیر ۷ سال ارائه می‌دهند و در تمام کشور فعال هستند. ما خدمات خود را در زمان جنگ قطع نکردیم و حتی افزایش نیز دادیم. اولین کاری که یک سازمان مردم‌نهاد انجام می‌دهد تشکیل کمیته بحران است و ما در زمان کرونا این کمیته را تشکیل دادیم. ما از همان روز اول کمیته را فعال کردیم و به واسطه فضای مجازی کار خود را آغاز کردیم و با این کمیته اخبار مددجویان خود را در کشور بررسی می‌کردیم.

صالح غفاری گفت: اوتیسم یک مشکل بزرگ است و فرد اوتیسم حساسیت‌های زیادی دارد و در شرایط جنگ صدا‌ها بر افراد اوتیسم بسیار تاثیر گذاشت، چون ممکن است آنها صدا‌ها را بیشتر از افراد عادی بشنوند. همچنین ما در شرایط کرونا با همکاری ناجا سامانه گم شدن افراد اوتیسم را راه‌اندازی کردیم.

مدیرعامل انجمن اوتیسم ایران در ادامه توضیح داد: یک توصیه برای خودمان دارم ما باید خودمان شبکه‌های داخلی خودمان را تقویت کنیم، زیرا دولت وقت آن را ندارد و شاید ما از اولویت‌ها خارج شویم. ما یک شبکه میان موسسات بیماری‌های خاص داریم و باید این شبکه را تقویت کنیم. نکته دوم اینکه باید دست آموخته‌های خود را مدون کنیم و در اختیار دیگر موسسات قرار دهیم. ما تشکیل یک کمیته را پیشنهاد می‌دهیم که در راس آن سازمان امور اجتماعی باشد و نباید ظرفیت سازمان‌های بین المللی را دست کم گرفت. قطعا ما در حوزه بین المللی به عنوان یک نهاد بین‌المللی اثربخشی بیشتری نسبت به یک نهاد دولتی داریم. ما در نشست‌های بین المللی شرکت کردیم و بسیار موثر بود و همه اینها دستاورد است.

وی گفت: اثرات جنگ شاید تا ماه‌ها برای همه بماند و نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در درمان و آرامش خانواده‌ها بسیار پر رنگ است. باید زیرساخت سازمان‌های مردم نهاد را تقویت کرد و دولت باید در این زمینه کمک کند. از هر ۳۳ تولد در دنیا یک کودک اوتیسم به دنیا می‌آید و سازمان‌های دولتی باید کمک کنند تا بتوانیم این شرایط را کنترل کنیم. همان طور که ما از یک طرف جامعه هدف داریم در طرف دیگر پرسنل زیادی نیز داریم و دومین بحرانی که در شرایط جنگ برای سازمان‌های مردم نهاد ایجاد می‌شود حفظ بدنه و نظام سازمان مردم نهاد است، اما بعد از بحرانی مانند جنگ حفظ این نظم واقعاً سخت است.

ابعاد رسانه‌ای فعالیت‌های بخش مردم‌نهاد در جنگ اخیر

مجتبی اصغری؛ سردبیر پایگاه خبری تحلیلی خیر ایران، سخنران بعدی بود که گفت: در ابتدا شهادت جمعی از مردم شریف ایران را تسلیت عرض می‌کنم؛ از فرزندان نظامی ملت تا کودکان بی‌گناهی که آفتاب عمر آن‌ها خیلی زود غروب کرد. فعالیت رسانه‌ای سازمان‌های مردم‌نهاد در دوران جنگ چهار دستاورد کلی دارد: تقویت همبستگی اجتماعی و حفظ تمامیت ارضی ایران، تقویت وجهۀ بین‌المللی جامعۀ ایران، تضعیف روحیۀ دشمنان مردم ایران و امیدبخشی به جامعه.

وی افزود: آن چیزی که ما در جنگ اخیر دیدیم فقدان یک تصویرِ رسانه‌ای روشن از نقش‌آفرینی سمن‌ها در کشور بود و البته این مورد، نیازمند یک پژوهش علمی است که بدانیم سهمِ رسانه‌ای سمن‌ها از تولیدات رسانه‌ها در این مدت چقدر بوده است، اما به شکل شهودی دیده شد که در رسانه‌ها یک تصویر منسجم و روشن از تلاش و فعالیت موسسات مردم‌نهاد نداشتیم و ندیدیم. باید یک آسیب‌شناسی انجام دهیم که چرا اینگونه شد.

اصغری بیان کرد: بنده معتقدم سه دلیل وجود دارد، اول اینکه برخی از موسسات خیریه کار نکردند یا خیلی کم فعالیت کردند یعنی این موسسات تاب‌آوری پایینی داشتند و در زمان بحران این موسسات دچار شوک شدند و نتوانستند مدیریت کنند. دلیل دوم این است که برخی از موسسات کار‌های خوبی هم انجام دادند، اما آنگونه که باید نتوانستند کار خود را در رسانه عرضه کنند و دلیل سوم هم عدم همکاری رسانه‌های جمعی بود و قبل از این بحران هم این مشکل وجود داشت، یعنی آنگونه که باید، رسانه‌ها به سمن‌ها توجه نکردند و نمی‌کنند. البته بخشی از مشکل هم این است که رسانه‌ها نمی‌دانند که با چه کسانی ارتباط بگیرند و چه کسانی قرار است از سازمان‌های مردم‌نهاد در رسانه‌ها نمایندگی کنند؟

سردبیر پایگاه خبری تحلیلی خیر ایران تصریح کرد: مشخص نیست آیا سازمان امور اجتماعی کشور یا رئیس بهزیستی کشور یا دستیار محترم رئیس جمهور در امور اجتماعی، یا شبکه ملی موسسات نیکوکاری، یا مجمع خیرین کشور، بالاخره کدام یک قرار است بازتاب رسانه ای فعالیت سمن‌ها را در رسانه‌ها تسهیل کنند؟

این پژوهشگر علوم اجتماعی تأکید داشت: بنده چند پیشنهاد دارم، اول اینکه ما حتما باید یک اتاق بحران برای سازمان‌های مردم‌نهاد داشته باشیم و یک ارگان باید متولی این کار باشد تا در زمان بحران بتوانیم شرایط را کنترل کنیم و عملکرد خوبی از خود نشان دهیم. ما فکر می‌کردیم از بحران‌های قبلی مثل زلزله کرمانشاه، سیل خوزستان و گلستان و ... درس عبرت گرفتیم، اما نگرفتیم. پیشنهاد دوم برای موسسات مردم‌نهاد است، سازمان‌ها باید برنامه‌ریزی درونی داشته باشند که در زمان بحران چه اقداماتی انجام دهند و سوم اینکه یک پیوست رسانه‌ای برای شرایط بحران داشته باشند تا بتوانند خدمات خود را به جامعه نشان دهند.

همبستگی اجتماعی نباید در حد شعار باقی بماند

فیروزه صابر، دبیر شبکه کمک در این نشست گفت: همبستگی اجتماعی زمانی رخ می‌دهد که ما نسبت بین قدرت سیاسی و قدرت مردم را بررسی کنیم اگر این نسبت هم‌تراز باشد همبستگی مفهوم پیدا می‌کند، اما اگر نباشد همبستگی معنایی ندارد. درباره دفاع ملی یا امنیت ملی چهار مولفه دارد؛ حفظ جان مردم، حفظ تمامیت ارضی، حفظ نظام و حفظ استقلال و حاکمیت کشور. در روز اول جنگ تعدادی زیادی از فرماندهان ما شهید شدند و این یعنی در حکومت نفوذ وجود داشته درحالی که قبلا ادعا می‌کرد که در نهاد‌های مدنی نفوذ وجود دارد.

دبیر شبکه کمک عنوان کرد: دغدغه بیانیه اخیر جمعی از موسسات جامعه مدنی، موضوع زندگی علیه جنگ است. جامعه مدنی در حد خودش باید جلوی جنگ را بگیرد. فشاری که به افراد فقر و بیمار وارد می‌شود در زمان جنگ چندین برابر می‌شود و نابرابری را تشدید می‌کند و حتی خود حکومت هم نمی‌تواند این نابرابری را از بین ببرد چه برسد به جامعه مدنی. باید شعار نه به جنگ را بلند فریاد بزنیم.

صابر تاکید داشت: جان مردم اهمیت دارد و نباید جنگ شود، زیرا جان مردم را به خطر می‌اندازد.

جنگ‌طلب نیستیم اما آمادۀ دفاع از کشوریم

یوسف اصلانی مدیرعامل موسسه بهشت امام رضا در این نشست گفت: بزرگترین تشکلی که بعد از انقلاب مردمی بود و توانست کار بزرگی انجام دهد، تشکلی بود که جنگ را اداره کرد و دلیل این اتفاق هم اعتماد دولت به مردم بود و اکثرا افراد مهم کشور در حال حاضر از آن تشکل هستند.

وی افزود: الان نکته تاریک تشکل‌ها در کشور عدم اعتماد دولت به این تشکل‌هاست. ۲۳ هزار تشکل در سازمان بهزیستی تاسیس شده، اما حتی یک روز را بنام ان‌جی‌اوها در سازمان بهزیستی نداریم و این یعنی اعتماد وجود ندارد و این رویکرد باید تغییر کند.

اصلانی بیان کرد: ما برای این تغییر به سیاستمدار اجتماعی نیاز داریم و این باعث اعتماد دولت به تشکل‌های مردم نهاد می‌شود. پویش "نه به جنگ" که سخنرانی محترم قبلی اشاره کردند، اشتباه است و ایران به دنبال جنگ نیست‌. عنوان پویش باید چنین باشد: "نه به جنگ، آری به دفاع" داشته باشیم. ما به دنبال جنگ نیستیم ما از خود دفاع کردیم. در موسسه بهشت امام رضا سه هزار نفر زندگی می‌کنند و در جنگ نیز پرسنل ما عقب‌نشینی نکردند و تا لحظه آخر در کنار بچه‌ها ماندند.

سمن‌ها نشان دادند که امنیت‌ساز هستند

محمدحسن داوودی؛ مدیر موسسه کودکان کار صبح رویش نیز در این نشست گفت: ما یک مسئله جدی سرمایه اجتماعی داریم و قبل از این جنگ فریاد‌های زیادی درباره این بحران سرمایه اجتماعی شنیدیم. اجماع و اعتماد بسیار مهم است ابتدا باید دولت به نهاد‌های مدنی اعتماد کند تا بعد یک اجماع اتفاق بیفتد. نباید توقع اجماع داشته باشیم در حالی که اعتمادی وجود ندارد.

وی افزود: جنگ‌ها هر چقدر که مضر هستند، اما مزایایی نیز دارند و با رویکرد اجتماعی نیز همین گونه است یعنی جنگ با تمام بدی‌هایش یک فرصت نیز تلقی می‌شود، زیرا ما شاهد یک صلح داخلی بودیم. اکنون باید عبارت همبستگی ملی را به رسمیت بشناسیم و سازمان‌های مردم‌نهاد می‌توانند زمینه چنین اتفاقی را فراهم کند.

داوودی ادامه داد: در شرایطی که کشور در شرایط عدم امنیت بود سازمان‌های مردم نهاد امنیت ایجاد کردند در حالی که قبل از بحران به این سازمان‌ها نگاه‌های امنیتی وجود داشت. حتی یک نفر از اتباع که در سازمان‌های مردم‌نهاد عضویت دارند در این جنگ عامل نفوذی معرفی نشدند و این بسیار مهم است یعنی ما در زمان پذیرش افراد دقت عمل داریم.

حوزۀ مردم‌نهاد به قوانین خوب و شفاف نیاز دارد

محمد الموتی؛ نماینده تشکل‌های مردم‌نهاد در شورای ملی توسعۀ تشکل‌ها و دبیر شبکه محیط زیست و منابع طبیعی کشور در این نشست گفت: ما در این جنگ بر روی دو مسئله به تفاهم رسیدیم اول اینکه اگر ما در اردوگاه قدرت‌های جنگی نباشیم هیچ سازمان بین‌المللی به ما کمک نخواهد کرد و بی‌معنا خواهد بود، دوم اینکه این جنگ نشان داد "سرمایه اجتماعی" پایه و بنیان حیات و موجودیت در کشور است. ما مورد اولی را درک کردیم، اما مورد دومی را درک نکردیم و بعد از جنگ آنگونه که باید به این مورد توجه نشده است.

وی افزود: دولت اصلا توقع چنین مشارکت و همبستگی را از مردم نداشت و این نشان می‌دهد دولتمردان ما چقدر از مردم دور بودند. در حوزه اجتماعی ما آنگونه که باید کار نشده و ما در قوانین چنین چیزی را به خوبی می‌بینیم. دولت اسم‌های مختلفی بر روی ما می‌گذارد و قوانین مختلفی تصویب می‌کند و این یک بمب است که در حوزه همبستگی اجتماعی کار گذاشته است.

الموتی عنوان کرد: اگر بعد از این همبستگی اجتماعی دولت اقدام جدید و خوبی انجام ندهد اگر مجددا بحرانی رخ ندهد شاهد همبستگی اجتماعی نخواهیم بود. مشارکت‌های غیر انتخاباتی و غیر سیاسی را در اجتماع به رسمیت بشناسید همچنین تحریم‌ها را از سازمان‌های مردم‌نهاد بردارید. لایحه قانون تشکل‌های مردم‌نهاد باید توسط تشکل‌های مردم‌نهاد نوشته شود و از دولت خواهش میکنیم بستر مناسبی فراهم کند تا تصویب شود. قانون تشکل‌های مردم نهاد مطالبه تشکل‌های مردم نهاد است.

بعضی دستگاه‌های دولتی، خیّرآزاری را متوقف کنند

فاطمه دانشور؛ مدیرعامل موسسه نیکوکاری مهرآفرین در نشست گفت: در طول سی‌سال اخیر بنده شاهد بحران‌های زیادی بودم و شاهد بودم که در این بحران‌ها سازمان‌های مردم‌نهاد بدون دستور و مجوز و ادعا حضور داشتند و اولین کسانی هستند که در دل بحران‌ها وارد می‌شوند و آخرین کسانی هستند که از بحران‌ها خارج می‌شوند.

وی افزود: متاسفانه دولت به ما اعتماد ندارد. بخش‌هایی از دولت مثل بهزیستی عملکرد مناسبی در قبال خیریه‌ها نداشته‌اند و ندارند. اما خیّرآزاری، ما را متوقف نمی‌کند. کار خیر مانند شمعی است که روشن می‌شود برای رضای خدا و درخشش آن مانند خورشید خواهد بود. ما با شرایط خاص و بند‌های خاصی به ملت خود کمک میکنیم و این بخاطر عشق به وطن است. ما می‌خواهیم بار از دوش کشور برداریم. بخش‌هایی از حاکمین این اهمیت را به خوبی درک می‌کنند، امروز قوه قضاییه حامی فعالیت‌های ماست.

مدیرعامل موسسه نیکوکاری مهرآفرین تصریح کرد: روزی که جنگ بر ما تحمیل شد ما با شرایط خاصی بچه‌هایمان را جابجا کردیم و در دولت آقای پزشکیان توقع چنین سرعت کندی نداریم. وضعیت اتباع نیز در این شرایط بسیار مهم است، زیرا در حق بخشی از اتباع ظلم می‌شود. امیدوارم کارگروه ویژه‌ای برای این گروه تشکیل شود و اقدامی صورت بگیرد که جلوی این ظلم گرفته شود.

تلاش کردیم صدای ایران را به مجامع جهانی برسانیم

فاطمه بهرام آبادیان؛ رییس هیئت‌مدیره موسسه چترا در این نشست گفت: در زمان جنگ مراکز ما باز بودند و تمام خدمات را ارائه می‌کردند. مردم پای مردم ماندند و این بسیار ارزشمند است. در موضوع همبستگی اجتماعی اعتماد بین افراد بسیار مهم است و ما در جنگ شاهد چنین چیزی بودیم. ما از روز دوم جنگ برای سازمان‌های بین‌المللی بیانیه ارسال کردیم اما برخی از سازمان‌ها به صورت ضعیف دشمنان را محکوم کردند. ما در نشست ژنو شرکت کردیم و رژیم صهیونیستی را محکوم کردیم، زیرا رژیم صهیونیستی یک جنایت جنگی انجام داد و همه کشور‌ها این را می‌دانند فقط بر زبان جاری نمی‌کنند.

وی تشریح کرد: ما کشور صلح‌طلبی هستیم، اما باید حتما کشور قدرتمندی باشیم. باید همه با هم باشیم تا صدای ما در جهان شنیده شود. ما به آموزش برای پیدا کردن زبان مشترک نیازمند هستیم. نفوذ در جا‌های دیگری اتفاق افتاد باید آنها را پیدا کنیم، زیرا این نفوذ مانع مشارکت اجتماعی است. باید حتما یک اتاق فکر تشکیل دهد تا در شرایط بحران آماده باشیم.

این فعال اجتماعی در پایان گفت: لطفا دولت پشتیبانی از سازمان‌های مردم نهاد را در اولویت قرار دهد، زیرا اینگونه است که جامعه به بلوغ می‌رسد. رسانه با سازمان‌های مردم‌نهاد فاصله دارد و این فاصله باید از بین برود. در بخش بین‌المللی باید بیشتر تلاش کنیم تا بتوانیم صدای خود را برسانیم.

اشکان تقی‌پور؛ مدیرعامل مؤسسه خیریه نیک‌گامان جمشید نیز در این نشست گفت: بدنه دولت و حاکمیت و مجلس شورای اسلامی در شرایط عادی با سازمان‌های مردم نهاد همراهی می‌کنند و در جنگ نیز ادامه یافت و این همکاری پس از جنگ باید تقویت شود. این جنگ تحمیلی ۱۲ روزه را محکوم میکنیم. در همان اوایل جنگ بود که یک نوشتار کوچکی در روزنامه اعتماد داشتم و در آن نوشتار کوچک گفتم که ایران متکثر است و ایران واحد است.

وی افزود: تاریخ گواه همبستگی ما است. ایران ما یک تمدن بزرگ است و ایران تنها میراث مشترک همه ایرانیان است و همه طیف‌ها آن را دوست دارند. باید ایران را دریابیم و برای ایران فرهنگی جان دهیم. ما در این جنگ ۱۲ روزه شاهد این بودیم که دشمن سران نظامی ما رو ترور کرد و در نظام ما اختلال ایجاد کرد، اما هدف آخر دشمن مردم بود که نتوانست آنها را زمین‌گیر کند.

تقی‌پور بیان کرد: وقتی از مردم صحبت می‌کنیم از مردم متشکل صحبت می‌کنیم و این مردم همین سازمان‌های مردم‌نهاد هستند و باید تشکل‌ها جدی گرفته شوند. متاسفانه پیشنهادات سازمان‌های مردم‌نهاد ضمانت اجرایی ندارند و این یک مشکل بزرگ است.

هدف رژیم اسرائیل، فروپاشی جامعۀ ایرانی بود

دکتر علی ربیعی؛ دستیار اجتماعی رئیس جمهور در ادامه با بیان اینکه ما تلاش می‌کنیم مواردی که دوستان خواستار آن هستند را دنبال کنیم و به سرانجام برسانیم، گفت:  از نهاد سازی تا تغییر رویکرد حاکمیت در سخنان دوستان شنیده شد. ادبیات نه به جنگ و آری به دفاع میهنی بسیار زیبا بود. موضوع سمن‌های امنیت ساز نیز بسیار جالب بود، اینکه سمن‌ها امنیت ایجاد می‌کنند جمله بسیار خوبی بود. هدف رژیم اسرائیل فروپاشی جامعه ایران بود و این رژیم می‌خواست یک هرج و مرج در جامعه ایران ایجاد کند و ایران را کوچک کند. یک ایران پر از هرج و مرج مطلوب اسرائیل بود. نقش سمن‌ها در دفاع میهنی بسیار رنگ است. جنگ نقش‌ها را بازآفرینی می‌کند و گزاره‌ها تغییر می‌دهد.

وی ادامه داد: جنگ ضعف‌های ما را به خوبی نشان داد. نسبت‌های جنگ با کارکرد‌های مختلف آن را دیدیم. ما قبلا نیز جنگ دیده‌ایم، اما این جنگ ۱۲ روزه متفاوت بود. بنده با واژه جنگ ۱۲ روزه مخالف هستم و از واژه دفاع ملی استفاده میکنم. نسبت حاکمیت با نهاد‌های مدنی باید بازآفرینی شود و ما باید به سازمان‌های مردم نهاد اعتبار بدهیم.

رئیس انجمن ایرانی علمی مطالعات فرهنگی و ارتباطات بیان داشت: نهاد‌های مدنی در جنگ در تهران یک تقسیم کار مدنی کردند و این بسیار مهم بود. اگر ما از خود دفاع نمی‌کردیم جنگ تداوم داشت. نهاد‌های مدنی در شرایط بحرانی می‌توانند مردم را یک صدا کنند. از دیدن نهاد‌های مدنی و اقدامات آنها احساس غرور میکنم. ما در جنگ نخبگان کشور را از دست دادیم و این غم بزرگی بود.

کارگروه «شتاب» برای مواجهۀ سمن‌ها با بحران تشکیل شده است

دکتر سیدمحمد بطحایی؛ معاون وزیر و رئیس سازمان امور اجتماعی کشور در این نشست گفت: خوشحالم که در چنین روزی در اینجا حضور دارم و خوشحالم که می‌توانم از تجربیات شما برای انجام وظایف خود استفاده کنم. سخنان نمایندگان سازمان‌های مردم نهاد درست بود و بنده مایل بودم مشکلات را بشنوم. این جنگ ۱۲ روزه نشان داد آن پیمایش‌هایی که برای همبستگی اجتماعی انجام می‌دادیم و نشان می‌داد که همبستگی اجتماعی کاهش پیدا کرده اشتباه بوده است.

وی افزود: ما با انبوهی از مشکلات و موانع برای استفاده از ظرفیت نهاد‌های مردم نهاد مواجه هستیم. این موانع باعث می‌شود نهاد‌ها نتوانند آنگونه که باید از ظرفیت خود استفاده کنند، همچنین آگاهی جامعه نسبت به نهاد‌های مردم نهاد پایین است. دستگاه‌های دولتی تعامل موثر با تشکل‌های مرد نهاد ندارند و حتی گاهی احساس می‌شود که دستگاه دولتی جلوی حرکت تشکل‌های مردمی را می‌گیرد.

معاون وزیر کشور تاکید کرد: باید دو کار را در اولویت قرار دهیم؛ اول اینکه موانع اداری و قانونی را تا جایی که می‌توانیم کاهش دهیم و ما این کار را به صورت نظام‌مند دنبال می‌کنیم و نکته دوم اینکه حتما باید یک شبکه و سامانه مشترکی در میان تشکل‌ها تشکیل شود تا تشکل‌ها ظرفیت همدیگر را بشناسند و مردم نیز با این تشکل‌ها آشنا شوند.

بطحایی ادامه داد: با تلاشی که همکارانم در حوزه معاونت وزارت کشور انجام دادند یک سمنی به نام «شتاب» به تصویب رسیده است، این تشکل یک ائتلافی از تشکل‌ها است تا سمن‌ها ظرفیت یکدیگر را در مواقع بحرانی بشناسند و دولت نیز در کار این تشکل‌ها کمترین دخالت را دارد و خود سمن‌ها کار خود را پیش خواهد برد. کشور ما به یک چنین ائتلافی نیاز دارد. موضوع محله محوری را نیز بسیار حائز اهمیت است و امیدوارم بتوانیم از نکات شما در این طرح استفاده کنیم.

جوانان ما منافع ملی را بر منافع فردی ترجیح می‌دهند

علیرضا رحیمی؛ معاون امور جوانان وزیر ورزش و جوانان در این نشست گفت: باید یک بازتعریف از موضوع دفاع میهنی داشته باشیم، زیرا دفاع ملی فقط در موشک و پهپاد خلاصه نمی‌شود بلکه بزرگترین ابزار دفاعی ما سرمایه اجتماعی ما بود و اگر سرمایه اجتماعی نبود دشمن به اهداف خود می‌رسید. ملت ایران یک پیشینه تاریخی دارد که از جهت بلوغ اجتماعی به جایگاهی رسیده است که ورای شرایط حاکم کشور می‌تواند منافع ملی را تشخیص دهد. دشمن در مرحله اول مخالف ایران قوی است موضوع دشمن یک حاکمیت نبود موضوع ایران بود. موضوع بود و نبود ایران است. ما در یک مقطع خاص تاریخی هستیم و ملت ایران با هوشیاری بهترین راه ممکن را انتخاب کرد. امید ما به یک نظام مقتدری است که بتواند این شرایط را پشت سر بگذارد.

معاون وزیر در ادامه توضیح داد: وقتی از دفاع صحبت میکنیم موضوع هویت اجتماعی اهمیت پیدا می‌کند و در اینجا کنشگران اجتماعی با هویت کنشگر اجتماعی در عرصه دفاع حاضر می‌شوند. همه ما اعتقاد داریم که یک فاصله‌ای در میانگین سنی سازمان‌های مردم نهاد اتفاق افتاده است و این یک تهدیدی بود که جامعه شناسان نسبت به آن هشدار می‌دادند. ترجیح منافع فردی بر منافع ملی بزرگترین تهدید ما بود، اما این جنگ ثابت کرد که جوانان ما منافع ملی را بر منافع فردی ترجیح می‌دهند.

رحیمی گفت: باید توان خود را در جبهه دفاعی تقویت کنیم و جبهه دفاعی ما جوانان و مردمی هستند که باید با اجماع به همبستگی برسند و بهترین مکان برای چنین اتفاقی سازمان‌های مردم نهاد هستند. در زمانی که جنگ اتفاق افتاد ما هم کمی سردرگم شدیم، اما این تهدید را با احساس نیاز به یک اتاق فکر مشترک تبدیل به یک فرصت کردیم. فعالیت‌های داوطلبانه در همه عرصه‌ها در حال انجام است.

وی بیان داشت: ما یک شبکه بنام ایران‌یاران طراحی کردیم و موضوع این بود که هر کسی که می‌خواهد کار داوطلبانه انجام دهد می‌تواند در این شبکه عضویت داشته باشد. این شبکه در مجموعه سازمان‌های مردم نهاد جوانان تشکیل شد و در حال گسترش است و ما توانستیم ۲۰ هزار نفر را در این مجموعه سازمان‌دهی کنیم. تصمیم داریم این شبکه را به سازمان ملی داوطلبان ایران تبدیل کنیم. این سازمان می‌تواند همان اتاق تجمعی باشد که همه کسانی که دغدغه‌مند هستند کنار یکدیگر جمع شوند. از همه شما دعوت میکنم در شکل گیری مجموعه ایران یاران مشارکت کنید. ما جنگ نمی‌خواهیم، اما در مقام دفاع پای کشور خود ایستاده‌ایم.

گزارش از مهسا احمدی