روایت استاد «طاهر شیخ‌الحکمایی» از طراحی تندیس نیکوکاری

پیشکسوت مجسمه‌سازی کشورمان در گفت‌وگوی اختصاصی با خیر ایران به توضیح فرایند طراحی و ساخت تندیس فاخر نیکوکاری پرداخت. وجود ستاره حضرت رسول (شمسه)، سرو، شمع و انسانیت فارغ از جنسیت، از ویژگی‌های این طراحی است.

کد خبر: ۱۶۶۳

تاریخ: ۱۱ مهر ۱۴۰۳ - ۲۱:۴۱

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی خیر ایران، نخستین جشنواره ملی عکس نیکوکاری، علاوه بر دستاوردهایی که در زمینۀ پیوند عکاسان و هنرمندان با نیکوکاری داشته است، زمینه‌ساز یک اتفاق هنری فاخر و ممتاز در کشور شده است: طراحی تندیس نیکوکاری. این تندیس به سفارش همت مرکز فرهنگ نیکوکاریِ خیر ماندگار و حمایت بنیاد خیریۀ راهبری آلاء طراحی شده است. انگیزۀ اصلی از طراحی این تندیس فاخر، تجلیل از برگزیدگان جشنواره‌های ملی نیکوکاری و اهدا به مفاخر «شبکۀ ملی سفیران نیکوکاری» که به زودی فعالیت خود را آغاز می‌کند، بوده است. این تندیس به برگزیدگان نخستین جشنواره ملی عکس نیکوکاری نیز اهدا خواهد شد.

استاد طاهر شیخ‌الحکمایی، مجسمه‌ساز برجسته ایرانی، طراح و سازندۀ این تندیس بوده است؛ وی در سال ۱۳۳۳ در کازرون متولد شد و بیش از 50 سال است که به مجسمه‌سازی اهتمام دارد. شیخ‌الحکمایی علاوه بر تدریس در دانشگاه، در بسیاری از پروژه‌های ملی و بین‌المللی مشارکت داشته است. آثار معروفی چون تندیس «محبت» در لبنان، «بادگیر» در بحرین و «باب العشق» در دوبی از جمله کارهای شاخص او به شمار می‌روند. این هنرمند همچنین ریاست هیئت مدیره انجمن مجسمه‌سازان ایران را بر عهده داشته و آثار او در نمایشگاه‌های مختلف داخلی و خارجی به نمایش درآمده و جوایز متعددی را برای طراحی و ساخت مجسمه‌ها کسب کرده است. به مناسبت اهمیت این تندیس در زیست‌بوم نیکوکاری کشور با وی به گفت‌وگو پرداختیم.

شیخ‌الحکمایی در گفت‌وگو با خیر ایران اظهار کرد: در ساخت این تندیس، ستاره حضرت رسول (مشهور به شمسه) در قلب و سینه فرد جای گرفته و درون این ستاره یک گیاه بالنده، یک سرو به عنوان نماد رشد و پایداری نمایان شده است. سرو هم پیش از اسلام و هم پس از اسلام، چنین معنایی داشته است. این تندیس میتواند در چند رنگ باشد.

این هنرمند یادآور شد: من در آثار دیگر خود نیز به نحوی از ستاره حضرت رسول استفاده کردم و این نخستین‌بار نیست. این یک سمبل اسلامی است. تلاش من این بود که در این اثر، یک پیام معنوی را هم القاء کنم. همچنین سرو داخل تندیس، حالت یک شمع روشن را برای مخاطب تداعی می‌کند. البته باید توجه داشت که هر طرحی نزد مخاطب می‌تواند راه خود را برای تفسیر بیشتر باز کند.

شیخ‌الحکمایی در ادامه توضیح داد که ساخت تندیس در زمان کوتاهی انجام شده و نمونه اولیه طی یک هفته آماده شده است و گفت: پس از تأیید این طرح توسط عوامل جشنواره، مراحل تولید چند نسخه از آن آغاز شد. به گفته این هنرمند، تندیس مذکور در رنگ‌های مختلف قابل تولید است و شناسنامه کار هم در پایین آن ثبت شده است. هدف اصلی از این نمادسازی، رساندن بار معنایی نیکوکاری به مخاطب به شکلی سمبولیک و موجز است.

وی در خصوص استفاده از نمادها در هنرهای تجسمی بیان کرد: نمی‌توان تمام مفاهیم گسترده‌ای همچون نیکوکاری را در یک اثر گنجاند، اما از طریق نشانه‌های ساده و مفهومی مانند ستاره و سرو، سعی می‌کنیم بار معنایی را منتقل کنیم. در آثار قبلی نیز از مفاهیم کلیدی همچون ایثار، انتظار و آزادی استفاده کرده‌ام، به گونه‌ای که هر مخاطبی با مشاهده آنها به صورت ناخودآگاه حس اصلی اثر را درک می‌کند.»

شیخ الحکمایی با بیان اینکه انسان موجود در این تندیس، جنسیت ندارد، تاکید کرد که در آثار خود جنسیت‌زدایی کرده و تلاش داشته است از مفاهیمی جهان‌شمول استفاده کند تا هر بیننده‌ای، فارغ از قومیت یا ملیت، با اثر او ارتباط برقرار کند. وی با اشاره به اهمیت هنر در جامعه، افزود: هنر می‌تواند به عنوان ابزاری تأثیرگذار در ترویج مفاهیم مثبت همچون نیکوکاری و انسانیت عمل کند، هرچند گاهی از آن برای اهداف منفی نیز بهره‌برداری می‌شود.

وی در پایان بر اهمیت آموزش هنر در مدارس تاکید کرد و آن را عاملی مهم برای پرورش نسل‌های آینده دانست: آموزش هنر در مدارس می‌تواند به توسعه توانایی‌های فردی و اجتماعی کمک کند و نقشی مؤثر در ساختن جامعه‌ای بهتر داشته باشد.